Większość zrobiłaby to odruchowo. Przy płonącej patelni ten błąd grozi tragedią

Pamiętam, jak kiedyś rozgrzewałem olej na frytki. Na chwilę odwróciłem wzrok, a gdy się obejrzałem, z patelni strzelały płomienie. Pierwszy odruch? Zalać wodą. Na szczęście moja mama, która niejedno w kuchni widziała, w ostatniej chwili złapała mnie za rękę. Nauczyła mnie wtedy, że są rzeczy, których po prostu nie wolno robić.

Jak prawidłowo ugasić płonącą patelnię?

Jeśli ogień jest mały i czujesz, że masz nad nim kontrolę, najważniejsze jest odcięcie dopływu tlenu. To on jest paliwem dla ognia.

• Wyłącz palnik – to absolutna podstawa. Od razu odetnij źródło ciepła pod patelnią.
• Przykryj patelnię – użyj do tego metalowej pokrywki, dużej drewnianej deski do krojenia lub nawet blachy do pieczenia. Szczelnie przykryj całą patelnię i zostaw tak na kilka minut. Bez dostępu tlenu ogień sam zgaśnie. Możesz też narzucić na patelnię wilgotny (ale nie ociekający wodą!) ręcznik lub koc gaśniczy.
• Użyj sody oczyszczonej – keśli masz ją pod ręką, możesz obficie posypać nią płomienie. Soda, pod wpływem temperatury, uwalnia dwutlenek węgla, który również odcina dopływ tlenu.

Dlaczego olej się zapala?

Olej lub inny tłuszcz, pozostawiony na ogniu bez nadzoru, podgrzewa się do bardzo wysokiej temperatury. Każdy tłuszcz ma swój tzw. punkt dymienia, temperaturę, w której zaczyna się rozpadać i dymić. Jeśli będziemy go dalej podgrzewać, osiągnie on punkt zapłonu i po prostu stanie w płomieniach. Grozi to nie tylko zniszczeniem kuchni, ale przede wszystkim poważnymi poparzeniami i rozprzestrzenieniem się pożaru na całe mieszkanie.

Czego nie wolno robić?

• NIGDY nie gaś oleju wodą – wlanie wody do płonącego oleju powoduje gwałtowną, wybuchową reakcję. Woda, cięższa od oleju, opada na dno, momentalnie paruje i wyrzuca płonącą mieszankę w powietrze, tworząc kulę ognia, która może objąć całą kuchnię.
• NIE przenoś płonącej patelni – w panice możesz ją upuścić, rozlewając płonący olej i rozprzestrzeniając pożar.
• NIE używaj mąki – choć wydaje się, że działa jak soda, mąka jest łatwopalna i jej drobinki mogą spowodować wybuch.
  
  

FAQ – najczęstsze pytania o gaszenie ognia na patelni

Jakie są najważniejsze kroki, aby bezpiecznie ugasić ogień na patelni?

Kluczem jest odcięcie dopływu tlenu, który podtrzymuje płomień. Pierwszą czynnością musi być wyłączenie palnika, aby odciąć źródło ciepła. Następnie należy szczelnie przykryć patelnię metalową pokrywką, deską do krojenia lub blachą do pieczenia i pozostawić tak na kilka minut. Można również użyć sody oczyszczonej, która pod wpływem temperatury uwalnia dwutlenek węgla, tłumiąc ogień.

Dlaczego olej na patelni nagle zaczyna płonąć?

Do zapłonu dochodzi, gdy tłuszcz osiągnie swój tzw. punkt zapłonu. Wcześniej olej przechodzi przez punkt dymienia, w którym zaczyna się rozpadać. Pozostawienie patelni bez nadzoru sprawia, że temperatura rośnie w sposób niekontrolowany, co stwarza ryzyko pożaru całego pomieszczenia oraz poważnych poparzeń.

Dlaczego kategorycznie nie wolno gasić płonącego oleju wodą?

Wlanie wody do płonącego tłuszczu wywołuje gwałtowną reakcję wybuchową. Woda, będąc cięższą, opada na dno, natychmiast paruje pod wpływem temperatury i wyrzuca płonący olej w górę. Tworzy się wtedy kula ognia, która może błyskawicznie objąć całą kuchnię i osobę gaszącą.

Jakich innych zachowań należy unikać podczas pożaru na patelni?

• Nie przenoś patelni: W panice łatwo ją upuścić, co doprowadzi do rozlania płonącej cieczy i rozprzestrzenienia ognia.
• Nie używaj mąki: Choć przypomina sodę, mąka jest łatwopalna i jej drobinki mogą doprowadzić do wybuchu.